Bisu 1 juin, juróom ñaareelu bis bi ñuy fippu ak ay mbooloo ci Etats Unis, ndax faat bu benn waay bu Afro-Americain yi bawoo Afrique moo waral poliis bu weex bi di xeex, amul benn firnde buy wane ni amna ñu ci seen bopp. Fippu yu bari yi am ci biir réew mi amna njeexital ci fàggu ak doxalal mbas mi ci Etats Unis. Ofisiye yu bari ak kàngam yi dañu jaaxle ci ni ndaje yu mag yi ñuy daje ci askan wi dina ñu yàq li ñu njëkka def ci mbas mi, loolu waral ñaareelu feebar bi di am.
Analyst yi dañu jàpp ni Etats Unis mingi dundu "ñaari jafe-jafe" ci mbas mi ak fippu, yuy jaxasoo ak di gëna dooleel seen biir, loolu moo gëna jafe ci Etats Unis ñu saafara bépp jafe-jafe.
Bisu 1 juin, nit ñi dañu doon ñaxtu ci fitna poliis ci New York Times Square.
Yokku ci risku jokkoo
Fippu googu mungi amoon ci jamono boo xamni feebaru mbas mi am ci Amerik ba leegi defa mettiwoon lool, loolu nak defay jur ay jafe jafe ndax dina am rebond bu ñaw ci Etats Unis.
Richard Ellison, benn epidemiolog bu Amerique, neena fippu yi am ci Etats Unis dañu yaatu lool te ñi ci bokk jege nañu lool. Su amee ay porteurs yu am virus, ñeneen ñi dina ñu jànkoonte ak jafe-jafe infeksioŋ doonte ñu nekk ci biti. Bu ñuy wax bu baax, way ak yuuxu slogan yi dina ñu génne ay tiflit yu bari ci jawwu ji, ba noppi gaz ak poobaru poobar dina tax bakkan bi ak sëqët bi, te loolu mooy tax virus bi di tasaaroo.
Sunu sukkandikoo ci Xinhua News Agency yi ñu doon seetlu ci Washington ci ay fan yu bari, waaye li ëppu ci fippukat yi dañuy sol mask yu bari, ndax lim bu bari bi ak barab yu néew, daanaka duñu mëna am fu sori ci askan wi.
Fi ñu tolli nii, kilifa yu bari ci barab yi ñu laal bu baax dañu fësal ni dañu jaaxle ci feebar bi. Gowernooru New York Cuomo neena ci 1 juin ni defa doon xalaat ni ay fippu yu magg yi ci New York City dina waral ñu ñakk jeegoo bu njëkk ngir xeex mbas mi. Allison awadi, njiitu departemaa bi yor wàllum paj ci dëkk bi, nee na coronavirus bu bees bi faronalul li xew ci dëkk bi. Dafay jëfandikoo bépp occasion ngir tasaare. Eric gachetti, maire bu Los Angeles, artuwoon na ni mën nañu am li ñuy woowe "liggéeyu jokkoo yu mag yi" ci jamonoy fësal bi, loolu dina jur ñaareelu turne ci feebar bi.
Ci 30 mee, nit ñi dañu ko wane ci Chicago ngir ñaxarlu yoon wi poliis bi def ci fitna.
Dañu ko yëg
New York Times dafa wax ni, li gëna am solo ci kàngam yi mooy li feebar bi di am, te dina bokk ci ñi ñuy wane, ba noppi tasaare virus bi ndax dañuy yëg ni dañu baax ci seen bopp, te loolu dina indi ay risk yu mag. Ellison dafa wax ni dafay faral di jël 5 ba 14 fan ngir ñu mëna gis màndarga yi suñu ko amee, kon dina nekk lu yàgg balaa ñuy fippu ngir gëna am feebaru kuronu bu bees.
Su fekke ni amna ñu ciy xool ndax fippu yi dina ñu am ñaareelu feebaru feebar bi, waaye li am solo mooy ñu am jafe-jafe ci wàllu fàggu ak doxalal. Ci misaal, Los Angeles, dafa tëj ay sit yu bari yu feeñ ci 30 mee ndax ay mbooloo; Illinois itam xamlena ci 1 juin ni dina tëj ay bërëbu gis coronavirus yu bees ci askan wi ci jamonoy jafe-jafe.
Li feebar bi laal mooy tàmbaliwaat koom gi. Ci tontu ci fippu ak ay nit, ci 1 juin, mbañeel lañu daan 40 dëkk ci Etats Unis, boole ci Washington, DC, ak lu mu neew 23 etaa te Washington jëfandikoo na Garde Nasionaal bi ngir boole poliis yi. Ci jamono jooju ñuy dooleel matuwaayi kaaraange réew mi, nguur yu bari dañu jël dogal ni dañuy dakkal liggéey bi ci wàllu koom-koom. Ci misaal, nguuru dëkk bu Washington xamlena ci 1 juin ni limu feebar yi ñu delloo ayubes bi ñu genni, Washington dina toxal "ñaareelu pacc" bi ngir wéyal ubbi yenn bërëbu njaay ak nit ñi. Miami Dade County, Floride, jël na dogal ni dina dakkal ay pexe ngir ubbi ay plage ci 1 juin ba benn couvre feu bu dëkk bi jeex.
Bisu 30 mee, fippukat yi dañu ko tëj ak poliis ci Los Angeles.
Circle bu am solo bu am solo
Ci genn wet gi, fippu googu dafa laal fàggu ak doxalal mbas mi, ci beneen wàll bi, fippu googu amul benn luñu koy méngale ak mbas mi. Analyst yi dañu jàpp ni fippu bu gaaw bi ak bu rëy bi ci fippu Freudian mingi aju ci ni ñuy gëna bari ay jafe-jafe askan wi ci wàllu mbas mi.
Ethnic yu ndaw yi, rawatina waa Amerique yi seeni maam bawoo Afrique "ñiñoo gaañu" ci feebaru Etats Unis. Statistique yi dañu wane ni waa Amerique yi seeni maam bawoo Afrique ñoo yor lu tollu ci 23% ci ñi dee ci mbasum kuronu bu bees bi ci Etats Unis, muy lu ëpp 13% ci askan wi. Ekspeer yi dañu wax ni loolu mooy li waral jafe-jafe yi am ci diggante boroom alal yi ak ñi néew doole yi, ak li ñuy séddale ci wàllu paj, di xeex xeetu nit ñi ak yeneen sabab.
Phil hutetto, njiitu moom sa bopp, yoon ak xeexu jàmm ci Virginia, dafa gëm ni fippu bu tasaaroo ak fitna bu Freud indi ci jafe-jafe yi ci wàllu koom-koom bu yàgg bi mbas mi waral, te amna njeexital yu am solo ci klaas liggéeykat yi.
Analysts neena jafe jafe Freud ap "fuse la", te du nit rek a mer ci ay daan yu metti ak ay xeex yu ñaaw, waaye itam dafay tere nit ñi ci Amerik di ñakk jafe jafe yu nguur gi ak jafe jafe yu nguur gi di dundu te du am jafe jafe ngir am seen dundu. Waaye, bu fippu yi jur ñu rebond ci mbas mi, jafe-jafe yi ci nit ñi dina ñu gëna jafe, te seen mbañeel dina gëna xóot. Fi ñu tolli nii, mbir mi mingi wéy di fëgg, te mën na am "fuse" bu bees ngir gëna dooleel jafe-jafe yi. Rax ci dolli, kër gu Weex gi mingi wéy di sos ay xaaj. Nit ñu bari dañu jaaxle ndax fippu yi ak sax mbooloo yi ci Etats Unis duñu yomb ñu nekk, wala ñu daanu ci ay fippu yu am solo ak yàqu-yàqu ci mbas mi.
